12 Mayıs 2014 Pazartesi

Okuma notları 5

"Tarih yinelenir [demiş Marx]; ilkinde trajedi, ikincisinde komedi olarak. (...) Tayyip Erdoğan'ın Davos'taki çıkışı bir trajedi sahnesi idiyse, Danıştay toplantısı kesinlikle bir komedi sahnesi idi." (Cengiz Çandar, Radikal, 11 Mayıs)

Ben ise tam tersini düşünüyorum. Asıl komedi Davos'taki "van minüt" çıkışıydı. Kapasiteyle oransız bir böbürlenme anıydı, fars niteliğindeki her güldürünün vazgeçilmez sahnesidir. İçerideki klişeci esnafı ile Arap "sokağının" gazcıları dışında bütün dünya böyle gördü. Güldü. İngilizcesinin pejmürdeliği de komediye bir Sasha Baron Cohen tuşesi ekledi.

Dünkü Danıştay hadisesi bana daha trajik geliyor. "Büyük adam" olma hırsına - ve kısmen kapasitesine - sahip bir adamın, psikolojik sınırlarına yenik düşmesini izledik; bir süredir izliyoruz.


Sahte gülüşlü bir adam bir saat boyunca önündeki kağıttan okusa ben de patlardım gerçi. Ama ben Başbakan değilim ki?

*
"Herakleitos'un "aynı nehirde iki kez yıkanılmaz" sözü, diyalektik düşüncenin amentüsü sayılır." (Aynı yazı)


Diyalektik ne demek bilen var mı? Ben bildiğimi sanırdım: Yazılı basında çıkan ilk üç makalem Hegel diyalektiğinin incelikleri üzerinedir, sene 1977-1978, Birikim Dergisi. Sonradan gitgide şüpheye düştüm.


Aristoteles mantığında diyalektiğin ne demek olduğunu tabii biliyorum; Hegel'i de az buçuk tanırım. Lakin Marksist söylemde diyalektik tabirinin, "bir önce söylediğimle bir sonra söylediğimin birbirini tutmasına gerek yok, hoca ne derse o, soru sorma" demekten başka bir anlamı var mı allahaşkına?


Buyur, bir islami diyalektik örneği, aynı kafa: "Peygamberimiz "oku" dedi, kitap okumak iyidir. Peygamberimiz ümmi idi. İncil ve Tevrat Allah'ın kelamıdır. İncil ve Tevrat tahrif edilmiştir, hiçbir sözüne güven olmaz. Ehl-i Kitap kafir değildir. Allah'ın kelamını tahrif edenler kafirdir."


Herakleitos'un neyi kastettiğinden emin olamıyoruz. Çünkü Herakleitos'un metni elimizde yok, başkalarının aktardığı tek tük cümleleri var. Mamafih aynı nehirde iki kez yıkanılamayacağı ifadesinin diyalektikle herhangi bir alakası olmadığı açık. İyonya filozoflarının temel problemi olan madde/biçim ikiliğine dair bir gözlemdir. "Nehir" bir ideadır, maddi bir gerçekliğe indirgenemez diyor, mealen.

*
"Kürtler ne yapacak? Ya ikinci turu boykot edecekler, ya da daha büyük olasılıkla kitleyi serbest bırakacaklar. Bu da Erdoğan'ı başkan yapabilecek. Ayrıca, ilk turda sonuç alınma tehlikesi de var." (Baskın Oran, 11 Mayıs, Radikal 2)


Yahu insan aritmetiği bu kadar mı boşlar? Yoksa fuzzy logic dedikleri şey midir bu? Daha dün yakın tarihin en polarize seçiminde %43 alan adam nasıl nasıl ilk turda sonuç alacak? De ki Kürtler boykot etti veya random dağılım gösterdi. %7'nin yarısını 43'e ekleyince kaç ediyor?


Bence müsterih olun. CHP ile MHP doğru dürüst bir ortak aday gösterirse RTE'nin kazanma şansı sıfırdır. MHP tek başına iyi bir aday gösterir ve ikinci tura kalmayı başarırsa RTE'nin şansı yine çok zayıftır. Ancak CHP eğer Erzurum'a hitap edemeyecek birini gösterir ve ikinci tura kalırsa RTE kazanabilir. Çünkü MHP seçmeni, CHP adayına vermektense ehveni şer diye RTE'ye kayabilir. Tersi imkansız görünüyor. CHP seçmeni her koşulda ehveni şer olarak RTE'nin rakibine verecektir.

14 yorum:

  1. Valla Sevan Bey ben Türk siyasi hayatinda kendi isteğiyle koltuğu birakani görmedim bence çok iyi niyetlisiniz :-)

    YanıtlaSil
  2. Valla Sevan Bey ben Türk siyasetinde kendi isteğiyle koltuğu birakani görmedim bence çok iyimsersiniz :-)

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Kendi isteğiyle olduğunu kim söyledi? SS kuralı var. :)

      Sil
  3. Siyasi gucu olmaksizin Yolsuzluklardan siyirabilecegini garanti ederse kacabilir. Bb olmadigi surece anlama geriligi olan oglunu zor korur. Ya devlet basa ya kuzgun lese. Bizde boyle.

    YanıtlaSil
  4. Sevan hoca, Tayyip'i ekarte edip, acaba cumhurbaşkanlığına mı oynuyor?Dincisinden, kürtçüsüne, türkçüsünden,atatürkçüsüne alayına kalayı basan Sevan hoca, yeri gelir hepsini kucaklamayı da bilir. Başkasını bilmem, benim adayım Sevan Nişanyan. Yürü be Sevan abi....

    YanıtlaSil
  5. Sevan 'ı okumak büyük zevk.

    YanıtlaSil
  6. MHP adayı ikinci tura kalırsa asıl o zaman RTE kazanır. Kürtler blok halinde RTE'ye oy verir çünkü.

    Yüzde 43lük tabanla da cumhurbaşkanlığını rahat rahat alır RTE. 31 Mayıs'ta Gezi'nin yıldönümü var. Orayı iyice kışkırtıp çıkacak 'rezalet'i manipüle eder, CHP'yi 'yakıp yıkanlar'a iyice bağlar, sembolik bir mini Kürt açılımı yapar. Bunlar ilk turda tutmazsa ikinci kesin tutar. Bunları yapmayıp siyasetten çekilirse bir noktada yargılanabileceğini ve o davanın kendi isteyeceği gibi gitmeyeceğini biliyor olmalı. O yüzden RTE aday olmayacak iddiasını Sevan Bey gibi kapasiteli bir akla yakıştıramadım.

    YanıtlaSil
  7. Ruşen Çakır daha yerel seçimlerden evvel: " Erdogan CB olmaz, parti içinde ki 3 dönem kuralını lağvedip, BB olarak 1 dönem daha devam edecek demişti. " Tam aynı zamanlarda partideki bazı kulaklara yakın olan Andurrahman Dilipak da : "Bence artık Erdoğan emaneti bazı genç ve güçlü isimlere devrederse AKPyi daha ziyade güçlendirmiş olur " deyince homurdanmalarla karşılıaşmıştı.

    Bana da Sevan hocanın dediği daha oturaklı geliyor sanki. Galiba Tayyip kendinden sonra Babacan'ı hazırlıyor gibi. Unutmayın, sevmesek de iyi bir taktisyendir, bu oyunun içinde bizim bilmediğimiz pek çok şeyi biliyor.

    YanıtlaSil
  8. Kendi isteğiyle, yağlı boya resim yapayım diye çekilen yok mu ?

    YanıtlaSil
  9. Sondaki paragraf bayağı fantezi olmuş. Bir filmin en sonunda Amerikan başkanının gidip nükleer bombayı patlatıp kendini feda etmesi gibi

    YanıtlaSil
  10. Bence Erdoğan cumhurbaşkanı adayı olacak ama bu işe BDP'yi karıştırmak istemeyecek. Çünkü AK partiye oy veren bayağı milliyetçi muhafazakâr kesim var. Örneğin Erzurum gibi Elazığ gibi Yozgat gibi önceden MHP'nin kalesi olan yerler şimdi AKP'nin. BDP ile göz göre göre bir işbirliği yaparlarsa Erdoğan'ın alacağı yüzde 6 oy karşı tarafa yüzde 10 olarak gider. Ondan dolayı BDP'yle danışıklı dövüş yapıp BDP boykot edecek; böylece yüzde 6 silineceği için yüzde "47" yi geçen cumhurbaşkanı olacak. AKP bundan sonra özellikle yüzde 5 oy potansiyeli yurtdışına ayrıca yüzde 2 oy alan saadet üzerinden oynayacak. Ayrıca mhp seçmeninden de oy çekmeye çalışacak son aylarda milliyetçilik oynayıp

    YanıtlaSil
  11. nehir ideadır. veya imgedir. madde ise sürekli değişim halindedir. aynı nehirde iki kez yıkanılmaz. değişimin sürekliliği = diyalektik işte.

    YanıtlaSil
  12. Sevan 'ı okumak büyük zevk.

    YanıtlaSil
  13. Tefekkürün Tarifidir Diyalektik

    Çağdaş Batı'nın koyun postuna bürünen kurt kelimelerin­den biri de diyalektik. Diyalektik nedir? "Fikrî gelişmenin gerçekten ilmî bir tarihi, ancak diyalektik materyalizmle açıklanabilir" diyor Plehanov. Ama böyle bir izah, her ilmî izah gibi olayları dikkatle incelemeyi ve gerçeği tanımayı gerektirir. Hiçbir nazariye, hiçbir felsefe, genel olarak ne kadar doğru olursa olsun, böyle bir incelemenin, bu türlü bir bilginin yerini tutmaz. Böyle bir muhtevadan mahrum her nazariye, mumyalaşmış, heybeti içinde kısır bir nass olarak kalır. Diyalektik materyalizmin en büyük düşmanı: nass'cılık. Diyalektik, bir araştırma yöntemidir. Çok doğru.

    Yunan'dan Aristo mantığını almakta tereddüt etmeyen İs­lâm, çağdaş Batı'nın diyalektiğinden de faydalanacak elbet­te. Faydalanacak ama, geri kalmış ülkelerin ahmakça hay­ranlığı içinde bir tılsıma sarılır gibi değil. Yeni Osmanlılar, hürriyet diyordu... Avrupa'yı Avrupa yapan hürriyettir. Genç sosyalistler, diyalektik, ilmin son sözü, diyorlar.

    Diyalektik maddecilik: garip bir mefhum izdivacı. Diyalektik, bir davranış, bir gerçeğe bakış tarzı. Maddecilik, ka­lıplaşmış bir düşünce yani bir nass, ispat edilmesi gereken bir faraziye. İlim maddeci imiş. Ne münasebet! İlim, gerçe­ği, bölerek anlamağa çalışan, sınırlı olmağa mahkûm bir te­cessüs. Karanlık bir ormanda dolaştırılan çıra. Materyalizm veya idealizm gibi küstah ve bütüncü nazariyelerin tehlikeli dünyasına sokulmamalıdır ilim. Bence, diyalektiği zedele­yen başlıca handikap, kuyruk sokumuna iliştirilen materya­list sıfatı. Diyalektik, "değişen"e çevrilen bakış, tezatların il­mi... diyalektik, şüphe. Diyalektik, daima tedirgin, daima uyanık bir şuur.

    Descartes'ın şüpheciliği, siyasî'nin, içtimaî'nin eşiğinde durur. Korkak bir şüphe. Marx'ın diyalektiği, daha hamleci, daha cesur. Kapital yazarı da Promete gibi, bütün Tanrılara düşmandır, bütün Tanrılara, yani bütün yalanlara. Ama yi­ne de kalıplara iltica etmek zaafından kurtulamaz. Hegel idealistti, Prusya'nın resmî felsefesiydi Hegelcilik. Ödip kompleksi fikir adamlarının ortak zaafı. Marx da "karnı do­yunca annesine tekmeler savuran haşarı bir tay gibi" Hegel'e cephe alır: maddecidir. Marx'ın benimsediği maddeci­lik gerçekte bildiğimiz maddeciliklerden çok başka bir maddeciliktir, ama ne de olsa bir yarı hakikat.

    Diyalektik düşünce, hiç kimsenin inhisarında değildir. Tefekkürün tarifidir diyalektik. Herakleitos'tan Hegel'e, Proudhon'dan Weber'e, Sartre'a, Gurvitch'e kadar, düşüncenin bütün fâtihleri diyalektikçidirler.

    İman mutlak hakikatlerin dünyası. Tefekkür, şüphenin. İbn Haldun, gerçeği, haber ve inşa diye ikiye bölmüştü. Ne kadar haklı... haber kabul edilir, inşa tahkik. Akim cevelângâhı olan mahsus dünyada (duyular dünyası) hiçbir mutlağın yeri yoktur. Hiçbir milletin idraki başka bir milletinkinden, hiçbir ferdin zekâsı başka bir ferdinkinden daha üstün değildir. Düşünceye sınır çizilemez. Şüpheden bile şüphe, Diyalektiğin her düşünce için kabul ettiği münakaşa hakkı­nı kendisinden niçin esirgeyelim? Diyalektik tefekkürün tarifidir dedik, doğru. Tefekkürün tarifi, yani düşünceyi mücerretlere hapsedemeyeceğimizi ihtar eden son derece mücerret bir ifşa, bir işaret. Düşünceyi mücerretlere hapset­mek, yani kalıplaştırmak, kemikleştirmek. Hayatla ölüm, gerçekle yalan iç içedirler, hazla elem gibi. Varlık denen esrarlı yumağı ancak diyalektiğin titiz, seyyal dikkati çözebilir. Diyalektik düşünceyi birkaç kaba düstura hapsetmek, diyalektiğe ihanettir. Yorulmayan bir cehittir diyalektik: her konuyu ayrı ayrı ve tekrar tekrar ele almak, bütün yönlerini ve bütün yönleriyle kavramağa çalışmak; köküyle, gövdesiyle, dallarıyla. Irmağın kaynaklarına çıkmak ve akışını son durağa kadar izlemek.

    Bu Ülke - Cemil Meriç

    YanıtlaSil