14 Ocak 2018 Pazar

Kürt adının tarihi


Kürtlerin siyasi bir varlık olarak tarih sahnesine çıkışı, benim bildiğim, 10. yy’dır. “Kürt bir çoban” olarak tanımlanan Bad (yahut Badh) b. Dostak 983 yılında Miyyafarkin’de (şimdiki Silvan) yönetimi ele geçirir. Onunla başlayan Mervani sülalesi, Türklerin gelişinden önceki kaotik yüzyılda batıda Urfa’dan doğuda Bitlis ve Cizire’ye uzanan alanda egemenlik iddia eder. Başlıca bilgi kaynaklarımız 11. yy’ın ikinci çeyreğinde yazan Süryani tarihçi Nusaybinli İlyas (Elias d-Nisibin) ve 13. yy başlarında yazan Cezireli Arap tarihçi İbnü’l-Asīr’dir. Silvan’daki tarihi Mala Badi köprüsü Bad’ın adını taşır. Yanılmıyorsam Silvan yöresinde halen etkili olan Badikan aşireti kökünü Bad’a dayandırır.
Bu beyliğe hangi anlamda “Kürt” adı vereceğiz, yeterli bilgim yok. Belki “Kürtlerin egemenliği altında bir Arap/İslam beyliği” demek daha doğrudur, nitekim aynı yörede daha sonra kurulan Artuklu devletlerine de “Türklerin egemenliği altında Arap/İslam beyliği” demeyi tercih ederim. Yazı dili Arapçadır. İbn Wahşiyya’nın “kadim Kürt alfabesine” dair aktardıklarını fantezi olarak görmek daha doğru olur. Mamafih 1136 yılı civarında yazan Ermeni tarihçi Urfalı Mateos’un aktardığı eğer doğruysa, 1032 tarihli (Rumca?) yazışmada Mervani egemenliğinin adı Krtasdan (Kurdistan) adıyla anılmaktaydı (ed. Bedrosian §22).

Demek ki "Kürdistan"ın  bu topraklarda "Türkiye'den" en az kırk sene daha eski olduğuna hükmedeceğiz.
*
Düne kadar bildiğim buydu. Ancak dün, gayb aleminden bana sık sık yazan alim bir dostumun himmetiyle bilgimin çerçevesi bir hayli genişledi. Aktarayım.
Yunanca Kύρτιοι kavim adı en erken Polybios’un MÖ 146 tarihli Historia’sında geçiyor. Buna göre Media valisi Molon MÖ 220 yılında Nusaybin yakınında 3. Antiokhos’un ordusuyla çatıştığında en çok Kύρτιοι sapancılarına (σφενδονητῶν Κυρτίων) güvenmekteydi (Perseus §5.52).
Milattan hemen sonra yazan Amasyalı coğrafyacı Strabon bu bilgi kırıntısını detaylandırır (Perseus §11.13.3). Amasyalıya göre Media ülkesinin kuzeyi soğuk ve dağlık bir ülkedir. Burada Zagros dağı ile Niphates dağı (Güneydoğu Toroslar? Bitlis/Siirt dağları?) arasındaki bölgede “göçebe ve haydut” olan Kadus’lar, Amard’lar, Tapyr’ler, Kύρτιοι ve buna benzer diğer halklar yaşar. Pers ülkesindeki Kύρτιοι ile Armenia ülkesinde halen Mardoi adı verilen Amard’lar aynı şekildir (τῆς αὐτῆς εἰσὶν ἰδέας).
Kύρτι sözcüğünde ilk ünlüyü sanırım eski Attik telaffuza göre /ü/ diye okumak lazım, yani Kürti. Latin alfabesine genellikle y ile Cyrtii diye aktarılır.
Mard’lara değinmesi ilginç. MS 4. yy’da Ermenistan Tarihi yazan Bizanslı Faustus’a göre (Pavstos Büzantatsi) “Mard-başı” yahut “Mard-beyi” (mardpet) unvanını taşıyan zat Ermeni askeri aristokrasisinin önemli bir üyesiydi. Memleketi, anlaşıldığı kadarıyla, bugünkü Van’ın Saray ve Özalp ilçeleri olmalı. Kürti’lerle Mard’ların “aynı şekil” olması ne demek, bir fikrim yok. Strabon sanki “Ermeni siyasi sitemine dahil olanlara Mard, Pers diyarında olanlara Kürti denir” gibi bir şey kastetmiş, ama emin olamadım.
Kadus’lar (Καδούσοι) ve Tapür’ler hakkında bilgimiz yok. İlki acaba Hakkari kasabası yakınında kadim bir siyasi ve dini merkez olan Kudşanis (Kaduşan-?, şimdiki adı Konaklı) ile alakalı olabilir mi?
İran’da Sasaniler devrine ait Kārnāmag-i Artaxşīr-i Pābakān adlı Pehlevice menkıbede (muhtemelen 6. yy. ikinci yarısı) Kurdān kavmi birkaç kez zikredilmiş. MacKenzie'nin transkripsiyonundan bir örnek:
ud sāsān šubān ī pābag būd ud hamwār abāg gōspandān būd ud az tōhmag ī dārā ī dārāyān būd ud andar dušxwadāyīh ī alaksandar *niyāgān ō wirēg ud nihān-rawišnīh ēstād ud abāg kurdān šubānān raft.[1]
Tercümesi: “During the evil reign of Alexander, the descendants of Dârâb privately lived in distant lands, wandering with Kurdish shepherds.”
Bütün bunlardan benim çıkardığım sonuç, bölgede İrani diller konuşan (veya konuşmayan) çeşitli kavimler vardı, bunlardan biri olan “Kürt”ler 10. yy’da Arap imparatorluğunun dağılma ve İslam ümmetinin etnik birimlere ayrışma sürecinde bölgesel bir egemenlik kurdular, alanlarını batıda Urfa’ya kadar genişlettiler.
*
Daha eskisi hakkında bir şey biliyor muyuz?
MÖ 401 yılında ordusuyla beraber buralardan geçen Atinalı Ksenofon, Cizre’nin kuzeyinde, Dicle ırmağının solundaki dağlık ülkede yaşayan Kardukh (Καρδούχοι) kavminden söz eder. Bunlar Pers kralına tabi değildir ve savaşta (sapanla?) taş atarlar. Ksenofon’dan dört yüz yıl sonra Strabon (§16.1.24) eskilerin Kardukh adını verdiği kavmin şimdi Gordü/Gordi (Γορδυαί) olarak adlandırıldığını belirtir. Gordyenê (Gordi-istan) diyarında Pinaka, Satalka ve Sareisa kentleri vardır; üç hisarı olan ilki, üç kent gibidir. Bu üç yerin en az ikisini teşhis edebiliyoruz. Pinaka halen yerel dilde Finik adı verilen Şırnak-Güçlükonak ilçesine bağlı Damlarca (Finikê rewî) ve Eskiyapı (Finikê gelî) köyleridir. Satalka Cudi Dağının batı ucunda, Türk güvenlik güçleri tarafından boşaltılıp yerle bir edilmiş olan eski Şax, resmi dilde Çağlayan köyüdür. Sareisa ise, kesin olmamakla birlikte, Şırnak (eski adı Sirunak/Şirunak) kasabası olabilir. Asur kayıtlarında kral I Tiglath-Pileser’in MÖ 1100 civarında kazandığı zaferle anılan Şarişa/Şerişa mevkii burası olsa gerekir.
MS 2. yy başında Plutarkhos (Lucullus §21 vd.), 4. yy’da Antakyalı Ammianus Marcellinus (Rer. G. §15.2, §18.6) Gordyenê/Gorduenê ülkesi hakkında bilgi verirler. Ülke Roma ile İran arasında birkaç kez el değiştirmiş, fakat ikisine da tam boyun eğmemiştir. Armenia ülkesinin bir cüzüdür, fakat kendi kralları/beyleri vardır. Ermeni kralı Tigranes’in yeni kurduğu Tigranocerta (Dikranakert) kenti bu ülke sınırları içinde veya yakınındadır (belki Batman yakınında, Garzan nehrine adını veren eski Erzen kenti?). Ermeni illerinden Albak (halen Başkale’ye bağlı Albayrak) Gordyenê vilayetine dahildir. Demek ki merkezi Şırnak-Cizre olan, belki farklı dönemlerde Batman’dan Hakkari ve Başkale’ye, hatta belki İran’da Salmas’a kadar egemenlik sahası kuran bir oluşumdan söz ediyoruz.
Kardukh’taki ukh eki, Ermenice çoğul takısı olan +k’ olabilir. Yani “Kardu” diye bir ulus varsa Ermenice bunlara topluca Karduk’ denir, sondaki k /kh/ gibi telaffuz edilir. Ksenofon’un Kardukh’ları ile Roma döneminin Gordi/Kordi’leri, yukarıda gördüğümüz Kyrti/Kürti’lerle aynı mıdır? Büyük ihtimalle öyle olmalı, ama kesin konuşmak zor. Modern milliyetçilik öncesi çağda aynı kavmin farklı kolları, birbirinden az çok ayrışan adlarla ayrı kimlikler oluşturabilir,[2] kavmin kendine verdiği adla yabancıların verdiği ad ayrı olabilir, hatta yabancılar komşu kavmi bilerek ya da bilmeden yanlış adlandırabilir.[3]
Ermenice kaynaklarda geniş anlamda Gordyenê ülkesinin adı Korçayk’ Կորճայք olarak geçer. 7. yy’a ait Ermenice Aşkharhatsuyts Աշխարհացոյց adlı coğrafya rehberi bu diyarın ilçelerini sayarken, Pinik Փինիկ kalesinin bulunduğu merkez ilçeye Korduk’ veya Kordik’ Կորդուք, Կորդիք adını verir. Mamafih bu bilgiye çok da  güvenmeye gelmez, çünkü Aşkharhatsuyts Yunancadan çeviridir ve yer adlarını antik edebi kaynaklara göre “düzeltmiş” olması muhtemeldir. Diğer tüm kaynaklarda Finik-Şırnak yöresinin Ermenice adı Tmorik’ Տմորիք olarak gösterilir. 11. yy'dan eski Ermenice metinlerde başka yerde bildiğim kadarıyla Kurd, Kardu, Gordu, Gordi vb. adına rastlanmaz.
Halen Türkiye’de eski adı Gercanis veya Gercigan/Kerçikan olarak telaffuz edilen üç yer var. Biri Erzincan’ın Refahiye ilçesi, biri Tatvan’ın eskiden ayrı bir ilçe olan Reşadiye bucağı, üçüncüsü Müküs/Bahçesaray’da bir köy. Üçünün de Ermenice aslı Garcıgank, akkuzatif Garcıganıs, eski dilde Karçgank’ Կարճկանք. “Korçayk’lılar”demek.
Yani “Kürt” mü demek? “Kürt” ne demek? Düşünmeli.  



[1] http://titus.fkidg1.uni-frankfurt.de – text database – Middle Persian (Pahlavi). Metinde iki kelimeyi Türkçeden, en az dört beş kelimeyi Osmanlıca bilginizden çıkarabilmeniz lazım.
[2] Kurmanci ve Kırmançki iki ayrı topluluk ve iki ayrı dildir. Muhtemelen ortak kökten gelen fakat ayrı dil konuşan Rize Hemşinlilerle Hopa Hemşinliler birbirlerini asla “aynı kavim” saymaz.  Etiyopya’da Tigré ile Tigrinya aynı şey mi diye sorunca yarım saat süren bir açıklama dinlersiniz, gene bir şey anlamazsınız.
[3] Ermeniler için Türkler Dacik (Tacik)’tir. Türkler Trabzonlulara Laz adını verir.  Ermenice konuşan Poşa’lara kendileri Lom, Türkler Çingene adını verir. İki bin sene sonra bu bilgilerden sonuç çıkarmaya çalışın isterseniz.

57 yorum:

  1. "Silvan’daki tarihi Mala Badi köprüsü Bad’ın adını taşır. Yanılmıyorsam Silvan yöresinde halen etkili olan Badikan aşireti kökünü Bad’a dayandırır."
    Sn nisanyan
    Evliya celebi seyahatnamesinde
    Bugunku adiyla malabadi koprusune
    Batman koprusu diye tarif eder.
    Batman bugunku Batman sehriyle birlikte
    Genis bir alani da kapsar..

    "ilias becirmani"

    YanıtlaSil
  2. Efendim, Orta Anadolu Kürtleri hakkında malumat verebilir misiniz ?

    YanıtlaSil
  3. Anladigim kadariyla irkcilik yapani kürtler kovabilir; soylari cok eskiye dayaniyormus

    YanıtlaSil
  4. Hocam bizim ismin nereden geldiği hakkında Karduk dışında Hurri'lere kadar esneteni de var, Kotî (dağlı) dan geldiğini söyleyen de var (hala Zazaca'da "Ko" kelimesi dağ için kullanılıyor mesela, Farsça'sı da yine "Kuh" diye biliyorum yanlışım yoktur inşaallah). Kahretsin ki uzman değilim ama bana ikinci seçenek de biraz mantıklı geliyor, yine de nereden gelirse gelsin coğrafyanın Kürt kimliği üzerinde ağırlık taşıdığı belli. Bu zamana kadar burada yaşayan kim varsa bu ismi sahiplenmiş, kültürü de bir şekilde muhafaza etmeyi başarmış.

    İkinci dipnotun ilk cümlesine gelince, katılmak da katılmamak da mümkün. Dêrsim de konuştuğum hangi Kirmanc varsa hepsi de koyusundan Kürt milliyetçisi. Bir de benim dedeye (ve ekseri Pîran'lılara) sorsanız kendine kattiyen ne "Kurd" ne "Kirmanc" der, "Zaza" dır o. Yani bu etnik kimlik hakkatten çok katmanlı ve problemli bir iş (ve siyasi anlamda antinasyonalist olmamın en temel sebebi).

    Bir de kusura bakmayın ama Anabasis'deki muhabbet ile yeni tanışmanızı biraz yakıştıramadım ya da kalbimi biraz kırdı mı dersiniz, sizden bunu önceden bilmenizi beklerdim. Tabi eninde sonunda öğrenmiş olmanız yine de güzel ve size dargınlığım enfes ve bilgilendirici bir yazı yazdığınız gerçeğini değiştirmez.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Hayret, Anabasis ile yeni tanıştığım anlamı mı çıkıyor yazıdan?

      1974'te Classics I sınıfında üstünkörü okumuştum. 1988'de Karadeniz kitabı yazarken baştan ve çok dikkatli okudum, yarım düzine alıntı yaptım. 1998-99 olmalı, ucuz paperback edisyonunu bulup aldım. Ortalama iki yılda bir bakmışımdır.

      Kardukhoi pasajını (4. kitap) neredeyse ezbere biliyorum. Kardukh = Kürd denklemi bana inandırıcı gelmemişti; belki yeterince üzerinde düşünmedim. Dün Strabo ve Polybius'taki Kyrtioi olayına dikkatim çekilince, Pehlevice menkıbeye de göz atınca bakış açım sarsıldı.

      Sil
    2. Ergin Öpengin Zazaların kimliklerinin Kürtlerden ayrışmasının bir sebebi olarak batılı bazı filologların görüşlerinin Türkiye'de ve diyasporada yayılmasını gösteriyor:

      "At the turn of the 20th century, western philologists began to analyse the structure of Zazaki. The most influential scholar in this respect was Oskar Mann. Mann pointed out a number of ... differences between Zazaki and Kurmanji, which led him to the claim that the two should be considered quite distinct languages. On his view, Zaza did not belong to Kurdish ... The speakers themselves were unaware of these evaluations of their languages up until the 1980’s... Subsequently, a small number of Zazaki-speaking exile intellectuals, applying a positivistic notion to identifications and classifications, began to adopt the idea. As a result, some Zazaki-speaking intellectuals ... rephrased their discourse in favour of an exclusivist Zazaki language and identity distinct from Kurdish"

      Kaynak: https://www.academia.edu/9265357/Kurdish_a_critical_research_overview

      İşin mezhep tarafını merak ediyorum, Kürt = Sünni gibi bir kodlama da belki bazı Zazaların o kimliğe mesafeli olmasına yol açmış olabilir.



      Sil
    3. Yazının ikinci kısmına cümleye bakınca, sonuncu kısmına da Xenophon'la başlayınca ilk kez mi bu iddia ile karşılaştınız acaba diye bir çıkarıma düştüm, bir insan bin defa gördüğü şeyi farkedemeyebiliyor bazen. Bu konu ilk defa başlık olarak yazıldığından ötürü de böyle bir tepki göstermiş olabilirim belki (Kürt tarihi ve dili hakkında bu zamana kadar Kürt isminin kökeni ile ilgili başka bir muhabbet açılmamış olmalı diye hareket ettim). Yoksa kitabın kapağına henüz baktığınızı ima etmek istememiştim, öyle anlaşılıyorsa da affedin lütfen.

      Ben de kitaptaki bahsi ilk defa iki sene önce duydum, kitabın internette İngilizce ve Yunanca metinlerini bulup kurcaladım. "Karduç" tezinin zamanından benzer kaynaklarla desteklenmesi gereken bir iddia olduğunun farkındayım. Sadece bu tezi sizin ağzınızdan daha önceden duymayı bekledim, genelde yazılarınızda bir konu hakkında popüler tezleri toplar sonra fişlersiniz hangisi sağlam hangisi çürük diye.

      Aynı Adsız

      Sil
    4. paluda zazaların kendileri için kırd dilleri için kırdki kurmanclar için kırdas kelimelerini kullandıklarına bizatihi şahidim en yakınlarım tarafından.bundan ne anlam çıkar bilmiyorum ama böyle bir durum kesin şekilde var.yöresel olabilir, bu sözcüklerden habersiz siverekli bir zazaya anlattığımda bu kelimeleri zorlama ve beni kürt yancısı olmakla suçlamıştı, o da ayrı ilginçlik.

      Sil
  5. Teşekkürler harika bilgiler edindim.

    YanıtlaSil
  6. Hocam bize zazalar ile ilgili bilgi verebilir misiniz

    YanıtlaSil
  7. Kürtlerin ve yahut Kürt kimliğinin tarihsel tarifini yaparken kısaca; Batı Asyalı ve İran-i kökenli bir topluluktur diyebilir miyiz. Yoksa Antik çağa yönelik bakış attığımızda bu tarif yetersiz midir? Basit mi kalır bu milleti tarif ederken.

    Hangi kimlik ve toplum olursa olsun, etimolojik,ırksal,bölgesel ve tarihsel oluşumlarının tarifinin çok karışık ve zor olanlarını hiç sevemedim. Demek ki Tarih ve Dil bilimin tadı da burasında ve bana göre değil.

    Diğer soru? Ermeni kimliğinin (Ana temel gövdesi) tarihçi Herodotun'da dediği gibi Hint-Avrupa soylu ve güney Avrupa kökenli bu topluluğun doğuya giden kolumu dur? Sizin düşünceniz nedir Sevan Hocam, Teşekkürler.

    YanıtlaSil
  8. Detaylar hariç bu bilgilerde benim için yeni bir şey yok. Kyrti denen halkın Kürtler olduğu aşağı yukarı belli. Esas cevap bulunması gereken soru Kardukh/Gordy/Kordy denen halkın Kürtler olup olmadığı, o konuda Sevan Bey'den detaylı bir analiz yapmasını rica edeceğim.

    YanıtlaSil
  9. erciş'in deliçay köyünün eski adı kertis-gerdis(kaynak sevan başkan :)) gercanisle aynı kökten geliyor sanki sevan.

    YanıtlaSil
  10. "Zaza" ismiyle meşhur olmuş, Kırmanc ve Dımıli isimleriyle de bilinen Kürt grubunun kendine verdiği bir diğer isim de "Kırd" (çoğul: Kırdî) olup, bahsedilen "Kύρτιοι" ismine çok yakındır. Bu konuda M. Malmîsanij'ın "Kırd, Kırmanc, Dımıli veya Zaza Kürtleri" isimli çalışmasına bakılabilir. Bu çalışmada bu "Kύρτιοι" adlandırmasına de atıf yapılmış.
    https://ia601701.us.archive.org/.../Malmsanij...

    Ayrıca Kırd (~Zaza) toplumu yaşadığı coğrafi-kültürel alana Kırdone (Kırdane) demektedir. "Gorduene/Korduene" ile benzerliği tesadüf olmasa gerek.

    Ayrıca, dipnotunuzla ilgili şunu belirtmek istiyorum. Kurmanc ve Kırmanc etimolojik olarak aynıdır, toplumsal ve etnik olarak da ortak kökeni ifade eder. Dersimli "dımıli" (kırmancki) konuşan da "kırdasi" (kurmanci) konuşan da kendine "Kırmanc" der. Bunlar aynı kökenden gelen birbirine çok yakın iki ayrı lisanı (lehçeyi) konuşurlar. Ve kendine "kurmanc" diyenler de birçok yerde bu kelimeyi "kırmanc" olarak telaffuz ederler, ondan da öte "soran" denilen Kürt grubu da yerelde kendine "kırmanc" der. 1926'da Sorani lehçesinde çıkan bir gazetenin ismi "Zarî Kırmancî"dir mesela. Kürtler arasındaki kırmanc-kurmanc asli bir ayırımdan değil, telaffuz farklılığından ileri gelmektedir. Bugün bunun Kırmanc (Zaza-Kırd-Dımıli) ve Kurmanc (Kırdas-Badini) şeklinde standartlaştırılmaya çalışılması yenidir.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Malsimanij okuyacagina biraz Asatrian okuyun. Zihni bulanmış biri

      Sil
  11. Açılın Refahiyeli geldi. Gercanis Refahiye'nin bir köyüdür. Şimdi ki Refahiye 19.yüzyılda kurulmuş bir yerleşme. Yani Refahiye'nin eski adı Gercanis demek yanlış bir ifade olur.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Şimdi Refahiye olan ilçenin (yani idari bölgenin, kasabanın değil) eski adı Gercanis. 1930'lara kadar öyle geçer.

      Sil
  12. Arab'ın çoğulu olan "A'râb"ın Bedevi Arab'lar anlamında kullanılması (Kur'an'da bu anlamda geçer) gibi, ya da "Türk" ve "Etrâk"ın yörük ve köylü Türk'ler anlamında kullanılması gibi, acaba "Kürd" de başlangıçta göçebe ve köylü İran'lılar / Fars'lar anlamına gelirken sonraları belirli bir kavmin adı mı olmuştur?

    Tarihçi Ahmet Yaşar Ocak, Babaîler isyanını incelediği kitabında şöyle yazıyor;

    "İkinci olarak da şurası unutulmamalıdır ki, çağın hemen bütün Arap müellifleri Kuzey Suriye ve Irak-ı Acem'de yaşayan bütün göçebeleri ifade etmek için, hiç bir ayırım yapmaksızın "Kürt" kelimesini kullanıyorlar, daha doğrusu bu kelimeyi "göçebe" karşılığı olarak alıyorlardı."

    YanıtlaSil
  13. Aslında Zagros dağlarının güney kısımlarında yaşayan Lori ve Bahtiyari kavimleri de Kürd kategorisi içindedir denebilir. Bu hususta meşhur Rus İranolog Vladimir Minorsky'yi tavsiye ederim. Açık kaynaklardan en iyisi Encyclopaedia Iranica →
    http://www.iranicaonline.org/

    (Ayrıca bu yazı yayınlanmadiğı için ikinci defa yolluyorum)

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Bilemediğim bir nedenle yorumlarının birçoğu Spam kutusuna düşmüş Laedri. Şimdi fark ettim.

      Sil
  14. İlk İrani kavimlerin bölgeye Mitanniler devrinde duhül etmiş olabileceğine şöyle teoriler de mevcut → https://en.wikipedia.org/wiki/Mitanni-Aryan

    YanıtlaSil
  15. Kürt kelimesi 5000 yıldan eski bir isimdir. "Kur" sümercede dağ demektir. "Kurti" ise dağlı demektir. Kürdistan dağlık coğrafyadır.

    VE

    Kardukların Kürt olmadığını anlamamak sizin gibi bilgin biri için komik kaçıyor Sn. Nişanyan.

    KARDUKLARIN ETİMOLOJİSİ

    Ksenefon, Kürtlere “Kardukhoi” demektedir. “Kard” Kürd demektir.

    Yunancada “oi” Türkçedeki ler/lar çoğul ekidir. Kardukhoi’den “oi” çıkınca geriye Kardukh kalıyor.

    Ermeniler Kürtlere “Kord-ukh” derlerdi, bu da “Kürt-ler” demekti. Ksenefon bu adı muhtemelen Ermenilerden duymuş.

    Ermenicede “ukh” (kh) Türkçedeki “ler/lar” çoğul ekidir.

    Bu ek Kord-ukh’dan çıkınca geriye “KORD” yani KÜRD adı kalıyor.

    Kard-ukh-oi = Kürd-ler-ler demektir ve iki defa çoğul eki almış.

    Bugünkü Türkçeye de Karduklar olarak çevrilmiş.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Bu yorum yazar tarafından silindi.

      Sil
  16. Cyrtoi itlâk olunan bu kadim halkın Kürtlerin ceddi olduğunu ilk kez Yalçın Küçük dillendirmiştir. bknz."yalçın küçük kürtler üzerine tezler pdf"

    Sorun şu ki halktan günümüz Hakkâri dağlarında yaşayan Med okçuları olarak bahsedilmesi. yani Anadolu'da meskun bir halk değillerdi. Şırnak'ta bile yoklardı o demlerde. Hattâ Ermeniler bile o cihetlerde meskun idi.Bedirhanbeyin 1840 katliamları sonrası buralar Kürtleşmiştir. Hatırlayınız Gomidas'ın eşsiz ağıdı "Mokatz Mirza" Kürt-Acem anâsıra karşı ata topraklarını müdafâ eden bir Ermeni cengâverden bahsolunur.

    Karu, Gorduene ise zoraki bağdır. İndo-Aryanların Kürtçenin mensup olduğu öbeğin etnojenik teşkilâtlanması-taksîmi bile en erken 2600 yıl evvel olmuştur. En büyük mesnet toponim, hidronim, patronimlerdir. Madem Ermenilerden önce Kürtler vardı niye ekseriya Ermenice yer adları var. Misâl Pontus yöresinin en eski toponimi Okena oalrak Anabasis'te bahsolunan yerdir; "Tzanilerin danalarını topladıkları yer notu düşmüş. Ogena Lazca'da "dana yeri" demek. 2500 yıldır Kuzeydoğu Anadolu'nun en eski toponimi bu.

    Kürtlerin Karduhi, Corduene; Ermenilerin Hayaşa-Azzi-Nairi; Türklerin Turukku-Torgama; Abazaların Abeşla vs hayalleri hepsi boştur. Bu toprakların en eski Hattiler, Hurro-Urartular ve Kolhis-Lazladır. Y-Dnalarla sabir mütemadilik. Gayrısı hep sonradan göçendir.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. 2500 yıllık Korduene Krallığı Hakkariden Diyarbakıra uzanıyordu. Tarihçi Ksenefon 2400 yıl evvel Karduklar bağımsız yaşayan bir halktı diyor. Dicle nehri kuzeye takip ederek Karadenize ulaşmıştır. Dicle nehrinin etrafında Karduklar vardıysa bu alan Batman, Siirt, Bitlis, Van, Şırnak,Hakkari civarı demektir. Ksenefon Ermenistan-Kürdistan sınırı olarak Botan suyuna işaret etmiştir. Ki bence Karduklar sadece Kurmanç Kürtlerini kapsıyor. Diğer alanlardada Kürt aşiretleri vardı. Mard'lar, Sophene'liler, Adiebene'liler vs.

      2000 yıl evvel Coğrafyacı Strabo, Dicle nehri etrafında GORDyaea'lar yaşıyor ve eskilerin bahsettiği (Ksenefonu kastediyor) Karduklarla aynı halktır demiştir.

      Yine Yunanlı tarihçi Plutarch 2000+ yıl evvel, kral Tigranesin yeni kurduğu Tigrankerta kentine Gordyene'lileri zorla iskan ettirdiğini yazmış.

      Hititlilerde Kürdistandan iç Anadoluya göçmüş Kürtler tarafından kurulmuştur. Bunu genetik olarak bile kanıtlayabilirim. Hititçe Kürtçe akraba dildir.

      Sil
    2. Bu da böyle bir tarz işte. Sağdan soldan gözüne çarpan bilgi kırıntılarını topla, keyfine göre yorumla, işine gelmeyenleri düzelt, kafadan birkaç detay ekle, çiğ olarak servis et.

      Sil
    3. Bu yorum yazar tarafından silindi.

      Sil
    4. katılıyorum. taberi mesudi gibi arap kaynaklarında kürtlerin yaşadığı yerlerden söz ederken hakkari haricinde hiç bir anadolu bölgesinden söz etmez. ekseriyette iranda ve ırakta bulunan şehir.

      Sil
  17. Anadolu'daki 4250 yıllık Türk izlerini takip edebilmeniz için size gerçek bir belge sunuyorum. Umarım gerçek sizi biraz daha sarsar:

    "...Akkad krallarından Naram-Sin’e ait Şartamhari metinlerinde, adı geçen Akkad kralının, Sedir ormanlarını (Amanoslar) ve Gümüş
    Dağları'nı (Toroslar) aşarak Anadolu'ya girdiği ve Hatti kralı Pampa'nın önderliğinde toplanan 17 Anadolu kralına karşı savaştığı anlatılır.

    MÖ. ca. 2250’lere tarihlenen bu hadise, Şartamhari metinlerinin Hattuşaş arşivinde ele geçirilen Hititçe kopyasında (KBo III, 13), tüm ayrıntıları ile gözler önüne serilmektedir.

    İlk 7 satırı kırık olan metin, 8. satırdan itibaren şöyle devam etmektedir:

    8. Bana karşı bütün memleketler isyan ettiler
    9. GUŞUA kralı Anmanailu, Pakki kralı Bamanailu
    10. Ulluwi (Ullama) kralı Lupanailu, sonra ………kralı……..Đnmipailu
    11. Hatti kralı Pampa, Kaniş kralı Zipani, ………. kralı Nur-Dagan
    12. Amurru281 kralı Huwaruwaş, Paraşi kralı Tişenki
    13. Armanu kralı Mudakina, Sedir dağları kralı Đşgippu
    14. Larak kralı Ur-Larak, Nikku kralı Ur-Banda
    15. Türki kralı İlşu-Nail, Kuşaura kralı Tişbinki
    16. toplam 17 kral, ki onlar savaşa girdiler, ve ben onları vurdum.
    17. Hurrilere karşı bütün orduyu seferber ettim ve sonra (tanrılara) şarap takdim ettim.
    18. O zaman savaşçılarıma binlerce düşman askeri hiç mukavemet etmedi.

    Metnin çok bozuk olan arka yüzünde, geceleyin düşman karargâhına bir baskın yapıldığı ve onların yenilgiye uğratıldığı anlatılmakta, alınan ganimetlerden eksik cümleler halinde bahsedilmektedir.

    Prof. Dr. Ekrem MEMİŞ’e göre bu metin, Anadolu kökenli olmamakla
    beraber, Anadolu hakkında bilgi veren en eski yazılı vesikadır. Bu metinden anlaşıldığı kadarıyla, MÖ. 3. Binyılın sonlarında Anadolu’da büyük bir devlet yoktu. Ancak, her şehirde küçük bir krallık hüküm sürmekte idi. Aralarında hakimiyet mücadelesi yaptıklarına şüphe olmayan bu şehir devletleri, dıştan gelen tehlikeler karşısında içlerindeki en güçlü şehir kralının liderliği altında birleşerek, tek bir güç halinde mücadele etmesini de biliyorlardı. Gerçekten, bu vesikada da belirtildiği
    üzere, Akkad kralı Naram-Sin, 17 Anadolu kralının oluşturduğu koalisyona karşı savaşmış ve onları mağlup etmişti.

    Bu krallardan iki tanesi, bizim için son derece önemlidir. Her ikisi de metnimizin 15. satırında geçen bu krallardan biri TÜRKİ kralı İlşu-Nail, diğeri de KURŞAURA kralı Tişbinki’dir. Burada geçen “Türki” kelimesinin TÜRK olduğuna şüphe olmadığı gibi, İlşu-Nail ismi de kulağa pek yabancı gelmemektedir.
    Aynı satırda geçen KURŞAURA Krallığı’na gelince; bilindiği gibi yer
    isimleri, kasıtlı değişiklikler yapılmadığı sürece, kolay kolay değişmezler. Ya da en azından, orijinal formlarını büyük ölçüde korurlar. Bu durum dikkate alındığı takdirde, Afyonkarahisar’ın Sandıklı ilçesi sınırları içerisinde yer alan KUSURA kenti, Şartamhari metinlerinde zikredilen KURŞAURA şehri olabilir. Eğer
    öyleyse, Akkadlara karşı mücadele veren Anadolu koalisyonu içerisinde Afyonkarahisar bölgesinin önemli bir yeri olmuş olmalıdır.

    Şartamhari metinleri, hem Anadolu hem de Türk tarihi açısından büyük önem taşımaktadır. Her şeyden önce bu metinler, Anadolu insanının yazıyı tanımadığı bir dönemde, dolaylı olarak da olsa, Anadolu’nun sosyal, siyasal, ekonomik ve dini yapısı hakkında bizleri aydınlatmaktadır. Bütün bunlar bir yana, söz konusu metinler, Türklerin Anadolu’ya 26 Ağustos 1071’de kazanılan Malazgirt zaferinden sonra gelmediklerini, tam tersine binlerce yıldan beri bu topraklarda oturduklarını ve hattâ TÜRKİ KRALLIĞI adını taşıyan bir devlet kurduklarını açık seçik ortaya
    koymaktadır..."

    Kaynak: "En Eski Çağlardan Persler Dönemine Kadar Afyonkarahisar ve Çevresi" adlı doktora çalışması, Pınar Bülbül.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. "Burada geçen “Türki” kelimesinin TÜRK olduğuna şüphe olmadığı gibi, İlşu-Nail ismi de kulağa pek yabancı gelmemektedir."

      İçinde böyle bir cümlenin yer aldığı bir metnin "doktora tezi" diye adlandırılabildiği bir ülkede yaşamaktan siz de hicap duymuyor musunuz?

      Sil
    2. Anaokulu,İlkokul ve Lise düzeyinde anlatılan masalların en azından içinden geçen 1071 ler - Dandanakan'lar falan vardı.

      Seviye doktora tezine yükseldikçe artık Ruhlar Alemine geçiş sağlanmış gibi gözüküyor.İşte bunlar hep Derin Devlet Tarihçiliği Efendim! Köy Enstitülerinin sonuçları'da diyebiliriz.

      Bu lokal ve içe dönük doktora tezlerinin öncesinde Kepler'in değil Kalpakların atıldığı mezuniyetler yaşanması'da muhtemeldir.İşte 20.yüzyılda yapılan bu çılgın etkinlikler 21.Yüzyılın 2018 yılı çeyreğinde Suya ve Fasulyelere Uhruc-ü üfleme deneylerine ve Tufanda cep telefonlarına dönüşmüştür, Kutlarız.

      Sil
    3. turki değil turuqqu krallığı bugünkü suriye bölgesinde kuruluyor ayrıca dilleri de akadçanın lehçesi olan asurca. kralın ismine de gelince ilşu-nail ismi teofor isimdir. akadça tanrının eli anlamına gelir. yani türklükle uzaktan yakından alakası yok. sadece sessiz harfleri benziyor diye de millileştirmek yanlış.

      Sil
  18. Anadolu'da bir Türki Krallığı'ndan bahseden 4250 yıllık bir Akkad tableti'nin var olduğu gerçeğine hiç oralı olmayışınız beni gerçekten şaşırttı.

    Tablette geçen Türki kelimesinin TÜRK olduğuna şüpheniz mi var yoksa?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Şüphesi olmayanların sağduyusundan ve bilimsel yeterliğinden de şüphem var, ayıptır söylemesi

      Sil
    2. Söz konusu tablet şurada: http://www.hethport.adwmainz.de/hetautgrf/Autogrfbetrachter.php?ori=&p=KBo%203.13%20&bildnr=KBo03.13-Vs.png&x=KBo3

      15. satır farklı uzmanlar tarafından Durki ve Tarukku olarak okunmuş.


      Sil
    3. Sahalin adasında Amur halkı, Kenya'da Nika dili, Avustralya'da Laragia kabilesi var biliyorsunuz. Anadolu'da ŞÜPHE YOK ki Amurru, Nikku, Larak krallıklarını kurmuşlar. Paraşa krallığının Etiyopya'daki Falaşa halkı olduğuna ŞÜPHE YOK. Kuşaura ise HİÇ ŞÜPHE YOK ki Zimbabwe'deki Şona halkının müziğine verilen isim (https://en.wikipedia.org/wiki/Kushaura).

      Bakın, işte ben de Türk usulü doktora tezi yazabiliyorum.

      Sil
    4. Pardon, Türk usulü olması için Devlet teşkilatındaki en kalın kafalı cahil kesimin önyargılarına uygun olması gerekiyordu, yazamıyormuşum.

      Sil
    5. üstat, Beluciler de Kürt mü ?
      bu konuda fikriniz nedir ?

      Sil
  19. Bu gün için türki kavimler diye adlandırdığımız ırkın kökeninin, sibirya ormanları oldugunu ve mö 2000 li yillarda orta asya steplerine indiğini söylemişti celal şengör hoca. Bu teze cok tezat. Yazili kaynakta ilk turk kelimesi göktürkler zamaninda gaciyor benim bildiğim.göktürk yazitlarindan onceki türki orta asya tarihini sadece çin kaynaklarından biliyiyoruz. Orada da kuzeydeki savaşçı gocebe kavimlere degisik isimler vermisler. Arkadaşın doktorası ırkçılığın daniskası. Ayrıca turki kavimlerin sibirya ormanlarindan çıkıp steplere gelmesinin hiçbir yazılı yada arkeolojik destegi yok sadece bazi verilere göre tahmin. Bugünkü anadolu turkler ile onlarin hiç bir alakasi yok sayılır bana göre.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. "Irkçılık" demek fazla ciddiye almak olur. Geçer not almak için gerizekalı hocasının bir yerini yalamış Bülbül Hanım.

      Sil
    2. Türklerin Sibirya ormanlarindan çıkıp steplere gelmesinin hiçbir yazılı ya da arkeolojik desteği yok denmiş.

      Size Asur tabletlerini okumanızı öneririm. Türki Kralı İlşu-Nail, Mare belgelerindeki Turukku'lar vb. Faydalı olabilir.

      Arkeolojik kanıtlar için de Anadolu'da son yapılan keşifleri öğrenmenizi tavsiye edebilirim. Hakkarı Balbalları'ndan başlayabilirsiniz.

      Sil
    3. Orta Asya Türkleri ile, Azerbaycan ve Türkiye Türklerinin kilim motiflerinden atasözlerine, balbal mezar taşlarına kadar neredeyse her şeyleri benzerdir.

      Sil
    4. Bu yorum yazar tarafından silindi.

      Sil
    5. Bu yorum yazar tarafından silindi.

      Sil
    6. Bu yorum yazar tarafından silindi.

      Sil
    7. Neredeyse sizin izlediğiniz yolu izleyerek içinde "Türk" adına benzer bir metin bulmuş ve bu toplumun Türk olduğunu iddia ettiği bir tez yazmış birinin bu kadar ağır ithamlarla ve panikle aşağılanması baya komik, özellikle kendini "aydın" sanan tipler tarafından. Türkoloji araştırmaları hala kaynak azlığı ve ota boka milliyetçilik yapan ama doğru düzgün araştırmacı yetiştirmeyen Türk devleti nedeniyle emekleme aşamasındadır. Fakat bazı gerçekler göz ardı edilmemelidir. Eminim ki yüzlerce tez yazıldı Türkçe'nin Ural-Altay dil ailesinden geldiğine dair, şimdi bu düşünce terkedilmeye başlandı ve hepsini geçtim bir tez zaten nedir? "Kesinlikle bunlar Türklerdir" demek abartılıdır ama bu düşünce en azından sizin de kısaca yaptığınız gibi araştırmaya değerdir, belki daha sonra daha derinlemesine.

      Özellikle bu konularda karşıt bir yaklaşım olduğunda alalacele linç etmeye kalkışmak neyin göstergesi olabilir? Tüm Avrupa, çok uzun bir süre onlar için her şeyin ama her şeyin Antik Yunan'dan başladığına inandı. Yaşadığım Avusturya'da ve Avrupa'da hala ve utanıp sıkılmadan geneli yaşlı ve bu teoriyi savunan "Hellenwannabe" tarihçiler de mevcuttur. Bu kadar panik yapacak bir durum yok, özellikle Türkler ile ilgili araştırmalar böylesine yeni iken.

      Dandanakan'ın ve Malazgirt'in masal olduğunu söylemek ise Türkiye denilen bu ülkenin solcusuyla sağcısıyla ne kadar rezil durumda olduğunun ispatıdır. Her şey mi bu kadar eğreti olur.. Oluyor işte. Yarın buraya gelip bir grup Türklerden farksız olarak heyecanla "Göbeklitepeliler Kürtmüş" diyebilecek kapasitede tiplerden öğrenilebilecek hiç bir şey yoktur.

      Sil
  20. Aynen katılıyorum seven bey..

    YanıtlaSil
  21. Sevan Hocam; Antik çağlardan beri süre gelen millet ve toplum oluşturma metodlarının başında, başta İstilalar olmak üzere ,Dil, vede Din unsurları hep önde olup devamlıı surette baş rolü oynamıştır. Genetik soy ve Irksal Fenotip yapı hep göz ardı edilmiştir.Bu durum günümüzde de böyle olup halen devam etmektedir.

    Antik çağlarda "Aryan İstilası" diye bir tarihi olaydan bahsedilir, Karadenizin kuzeyinde, Avrasya ve Hazar arasında yaşayan ve Beyaz ırkın atası olup, bugünkü Hint-Avrupa dillerinin arkaik alt yapısını oluşturan dilleri konuşan topluluğun yaptığı göç ve istilalarını görmezden gelemeyiz,

    Bu konuda bir çok (Anatolia hipotezi,ve Ermeni hipotezi) gibi Hipotezler mevcut olup. Bunlar dan biri de Steppe teorisidir,Aryanların Hindistanı ve Kuzeyini, Hatta Aryan/İran ismi ile anılan bugünün İran bölgesini istila edip bölgedeki kalabalık yerli halka dilini ve dinini öğretmesi ve bunun sonucunda bölgede Hint-Avrupa dillerinin çokça çeşitlenerek vede kalıcı olarak bugünlere gelmesidir. Hint-Avrupa dillerini konuşan topluluğun, Antik çağlardaki istilası bir kaç dönem ve dalgalar halinde ağırlıklı olaraka,Güney ve Batı Asya alanları olmak züere diğeri ise Kuzey ve orta Avrupa kıtası hatta İber bölgesine kadar uzanır. Hipotezlerin,Araştırmaların ve anlatıların Tarihsel iz sürme metodları bunu gösteriyor.

    Günümüzde Genetik ve Fenotip olarak, Avrupa bölgesinin çoğunluğu hariç)

    Ortadoğu,Batı Asya vede Orta ve Güney Hindistan bölgelerin de Hint-Avrupa dillerini konuşan toplumların büyük çoğunluğu, bu dediğimiz istilacı Aryanların soyundan gelmemektedir. (Buna günümüz deki Kürtlerin çoğunluğuda dahil)


    Hint Avrupa dilleri ve Aryan istilası hipotezleri'nin anlatı izlerini sürüp,günümüzün görünen reel gerçekliği ile birleştirip ele alırsak, Kürt toplumuna yönelik "Gerçek Kürtler Beyaz ve Sarışın olur" sözünü doğru kabul edebiliriz.

    Evet çoğunluğu genetik olarak Orta-Doğulu Semitik ve güney Hintli bakan Kürt toplumu içinde Beyaz özelliklere sahip ve neredeyse Norveçli ve Kelt soylu bakan ve sayıları günümüz Kürt nüfusunun içinde 4/1'i bile etmeyen, Beyaz soy topluluğunu,Bir Hint-Avrupa dili olan Kürtçe dilini bölgeye getirmiş olan İstilacı Aryanların günümüz kalıntıları olarak anabiliriz ve bu sayede bu dilin gerçek sahiplerinin ırksal ve geçmiş özelliklerini de görebiliriz.

    Bu tarihsel ize uçurum derecesinde ki Genetik vede Kültürel ayrımlara, özellikle Asya ve Ortadoğu daki diğer Hint-Avrupa konuşmacısı olan tüm topluluklarda koşulsuz rastlarız.

    (Hint-Avrupa Konuşmacısı olan Ermeni toplumu da buna dahil'dir)

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Doğrudur. Anadolu'daki kimliklerin neredeyse tümü sadece birer kabûldür. Ne Kürtler ve Ermeniler soy olarak Aryan'dır ne de Türkler Altaylıdır.

      Ancak Kürt ve Ermeni kimlikleri, Türk kimliğinden yaklaşık 3000 yıl daha önce oluştuğu için, yani bölgedeki yerliler olan Kartvelianlar, Semitikler, Albanianlar ve bunların türlü karışımları olan insanlar, Aryan dillerini benimseyerek Kürt ve Ermeni oldular, işte bu dillerin benimsenmesi, Anadolu'da Türk dilinin benimsenmesiyle birlikte Türk kimliğinin oluşmasından 3000 yıl daha eski olduğu için, aslında Türklerin Türkleşmesinden hiçbir farkı olmayan Kürtleşme ve Ermenileşme kimse tarafından konuşulmuyor, çünkü aradan çok uzun zaman geçmiş, kimse hatırlamıyor, bilen varsa da söylemiyor, bu nedenle sanki Kürtler ve Ermeniler hakiki bir kültür ve kimliğe sahiplermiş de Türklerin kimliği naylonmuş gibi bir tavır takınılıyor, halbuki naylonsa hepsi naylon, 3000 yıllık naylon 1000 yıllık naylondan daha fazla kullanıldığı için doğal sanılıyor. Söz ettiğiniz gibi İranlılar ve Hintliler de aslen Aryan değildir, Dravid kökenlidirler, onlar da sadece Aryan dillerini benimsemişler ki İranca ve Hintçe üzerinde çok ciddi bir Dravid altyapı vardır, İrancanın ve özellikle Hintçenin tınısı, duyulumu basbayağı bir Dravid dili gibidir, Tamilce, Teluguca gibi duyulur.

      Hakiki Aryanlar, Keltler, Slavlar ve Cermenlerdir. Çünkü bu haklar anayurtları olan bugünkü Ukrayna dolaylarından İskandinavya'ya doğru göçtüler ve göçtükleri yerler büyük oranda boştu, bu nedene kimseyle karışmadılar, karışsalar da yine kendi aralarında karıştılar (Kelt, Slav ve Cermen olarak), böylece Aryan fenotipleri ve ırkî özellikleri hiç değişmedi. Güneye göçen Latinik kol da pek Aryan değildir, evet Latinik koldaki Aryanlık, Hint, İran, Kürt ve Ermenilerden fazladır ancak yine de Cermenlere, Keltlere, Slavlara göre oldukça az Aryan genlerine sahipler, onlar da büyük oranda Semitik-Fenikeli ve Kuzey Afrika'dan gelen Kartaca-Berberî genlerine sahipler.

      Bizler Anadolulular olarak ağırlıklı olarak J2 genlerine sahibiz. Türklerde de, Kürtlerde de, Ermeni ve Rumlarda da en çok görülen genler J2 genleridir ve J2 genleri J1 ile akraba olup Semitik genlerdir, çünkü J genlerinin anayurdu Arap yarımadasıdır, J2 genleri/ırkı Semitik ırkın Kuzey koludur, bugünkü Doğu Anadolu bölgesi taraflarında ortaya çıkmıştır.

      Yani aslında bakarsanız hepimiz aslen Süryani/Asuri ırkındanız, West Asian ırktanız yani Batı Asya ırkı, Aryanlık, Türklük falan palavra.

      Müziklerimiz, kültürümüz, yemeklerimiz, halk danslarımız, kısacası her şeyimiz, ne hakiki Aryanlar olan Keltlere, Slavlara, Cermenlere benzer, ne de hakiki Türkler olan Kazaklara, Kırgızlara, Tatarlara benzer.

      Buyrunuz Süryani ve Asurilerden kimi örnekler, Türklerden, Kürtlerden, Ermenilerden ve Rumlardan hiçbir farkları yok, fenotipleri bile aynı. Eh, bu Semitik halklar aslen Aryan ya da Altaylı olmadığına göre, kim kime dönüşmüş siz karar veriniz.

      https://www.youtube.com/watch?v=36Ph_oWT7ps

      https://www.youtube.com/watch?v=4TKxctd5kvI

      Özellikle Kürt ve Ermeni kültüründen hiçbir farkı yok, müzikler, giysiler, danslar, hatta Kürtçe ve Ermenicenin tınısı bile Süryani, Asuri dilinin tınısı gibidir.

      Sil
    2. Yukarıda ki iki yorumun da doğruluk payı vardır fakat tamamen de öyle değildir. Anadolu da yaşayan Batı Hint Avrupa geni olan R1b halen var. Pek tabidir ki bu kalabalık nüfus içinde %16 civarında düşük sayılabilecek bir toplam orana sahip gibi duruyor, Unutmayalım ki 1915 Soykırımının da bu düşük yapıda etkisi oldukça büyük.
      Ermeni toplumu halen daha R1b gen oranı en yüksek değerde olan Anadolulu ve Ortadoğulu bir Hint-Avrupalı topluluktur.Ararat vadileri R1b geni yüksek olan yerlerdendir.Tabi birde İskitlerin Batı Hazar bölgesinde yaşayan ve torunları olan Osetler de buna dahildir.

      Antik çağlardan beri Hint Avrupalı olan Hititler,Frigler, Hay-Ermeniler vede Antik Helenler bu genle var oldular. fakat geldikleri ve Hegemonya kurdukları bu topraklarda yaşayan topluluklarda var olan ağırlıklı J2 topluluklarını ve genini de kendi toplumlarına karıştırarak bugünlere geldiler, tabi bu dediğim R1b geni sonradan gelmiştir gibi bir tarihsel algıda çelişkilidir. Anatolia hipotezine göre Proto Hint-Avrupalıların Anavatanı burasıdır,Bu hipotezide göz ardı etmeyelim.

      Anadolu da genetik Beyaz bir toplukluk halen daha var, Örn;İstanbul da,Avrupalı Levantenler ve ağırlıklı Ermeniler ve saraylı Rumlar dan kalma R1b yüksekliği mevcuttur.

      Bir diğer Beyaz genetik ve fenotipe sahip topluluklar ise Hemşinliler ve Bir kısım Pontoslular ve birde Doğu Hint-Avrupa R1a genine sahip bir orijinal Kürt topluluğu mevcuttur.
      Örn; halk tabiri ile Kınabaş (kızıl saçlı) ortalaması Anadoluda en yüksek Hemşinliler de görülür.Hemşin Ermenilerinin yaşadığı Hopa - Hemşin - İkizdere vadi hattı ve Tortum-İspir hattı bunun en güzel örneğidir.Buna Trabzon nun doğusuda dahildir.Anadolunun muhtelif yerlerinde görülebilen kızıl saç bu vadilerde daha bir fazladır.

      Kültürel değerlerin ne olduğuna isterseniz şurdan bakınız.

      https://agathone.blogspot.com.tr/2018/03/the-spirit-of-white-race-bagpipes.html

      Sil
    3. Sizin mantığınıza göre R1b ve R1a haplogruplarından olmayanlar ya da Nordik olmayanlar Beyaz sayılmıyor sanırım. Kendisi de R1b'li hem de doğrudan Batı Avrupa R1b'li olan biri olarak diyorum. Ama saç rengim sarı ya da kızıl yerine kumral, göz rengim de mavi ya da yeşil yerine ela olduğundan Beyazlık testinde sınıfta kalıyorum herhalde.

      Şaka bir yana, saydığınız Anadolu ve Kafkasya taraflarının halklarının arasında Ermeniler hariç hiçbirinde R1b ve R1a haplogrupları toplamı günümüz Anadolu'sundakinden yüksek değil, hatta mesela Ermeni oldukları halde Hemşinlilerde bile değil. Buyrun sonuçlar:

      https://www.eupedia.com/europe/european_y-dna_haplogroups.shtml

      https://dogukaradenizdna.blogspot.com/2017/12/dogu-karadeniz-halklar-arasndaki-y-dna.html

      Sil
    4. @Onur Dincer

      Sayın Onur Merhabalar, elbetteki R1a ve R1b Beyazlığın temel Haplogroup'u, fakat sizin de dediğiniz gibi olmaz ise olmazıda değil, fakat yinede olmadan da olmuyor, fıtratında var bu işin.
      Bütün Genler güzeldir,pek tabidir ki etkileri vede kusurları da vardır. Örn;davranış kalıpları ve ahlak üzerine, hatta kimi yerde zeka.

      Elbeteki Beyazın da bir sınırı var, tıpkı Siyahın olduğu gibi, ama mesele sadece bu değil.

      Anadolu da Beyazlık var dedik isek de sadece genetik olarak mevcut olup tıpkı Asyadaki antik çağlar dan günümüze kalan Hint-Avrupa dilli, Aryan kalıntısı azınlık topluluklar gibidir, kimliksel davranış vede Kültürel olarak ise tamamen vede neredeyse hiç Beyazlık vasfı yoktur. Çünkü ırksal ve genetik soyun birde Sosyolojik, Kültürel ve Psikolojik vede çoğunluk davranışı gibi yanları mevcut olup bunlar'dan bağımsız da düşünülemez. (Avrupa çoğunluğu gibi)

      Elde maalesef güvenilir Y-dna verileri yok,

      Örneğin; Hemşin Ermenilerinin Y-Dna verileri nasıl tiplerden seçilmiştir?
      Buna gelmeden önce elbetteki Dünya daki Her kavim gibi Hemşinliler içinde de karışımlar mevcuttur fakat nüfusa oranla az olduğundan göze batmaz.
      İster Hopa olsun ister İspir bölgesi fark etmez kendi içinde evlenen Hemşinli ailelerin eski ve genç kuşaklarının çoğunluğu Beyaz özelliklerini daha fazla muhafaza etmiştir. Hemşinliler kendi içlerinde kız alıp vermeyi severdiler. taki Büyükşehirlere göç etmeden önce, Lazlar ile'de evlilikleri pek azdır.

      Dışarıdan evlilik yapanların doğan çocukları esmer İrlandalılar gibi görünür. Bir de Hemşinli toplumunda Semitik görünümlü kişiler mevcut olup bunların çoğunluğu o fenotip hallerini Antik çağlar daki Amatuni sülalesinin sebebiyet verdiği Asurlu ve Yahudi karışımlarından almışlardır yani yeni bir şey değildir.

      Hemşinliler deki R1b verisi, verdiğiniz linkte %13 görünüyor, bir başka yerde %17 ve bir başka ve yine aynı blog siteye ait bir grafikte %25 görünüyor. Bu Y-Dna verileri dışardan evlilik yapmamış Melez tiplerden seçilmediği sürece, R1b oranının daha fazla olacağının kanısındayım.

      Çünkü Hemşinliler deki vb. diğer Orta doğu ve Asyadaki Hint-Avrupa kavimlerin deki yüksek oran'daki beyaz fenotip ile beraber açık ten ve kızıl saç ile gri ve renkli gözler Russell'ın çaydanlığı tarafından bir anda gönderilip bahşedilemez değil mi?

      %17

      https://anthrogenica.com/showthread.php?7807-Hemshin-Hamshen-Y-DNA-Distributions

      %25

      https://1.bp.blogspot.com/-1-RR2Tk1NTs/Wi8aafP_0kI/AAAAAAAAAMs/nM1TsCk5ODwSgSqGmFlYLR82qooLmYxhgCLcBGAs/s1600/hem%25C5%259Fin%2Bydna.png

      Sil
    5. Saçma ben Artvinin hopa kemalpaşa ilçelerini gördüm gezdim. Hemşinliler kesinlikle arabik ve esmer lazlar daha beyaz ve sarışındı. Ayrıca genetikleri semitiktir hemsinlilerin. Bakin genetik testlerde hicbir ortadogulu halkın ermenilerde buna dahil Anadolu Türkleri ve Rumlarından daha fazla hint avrupa geni yoktur hatta yakın bile değildir.

      Sil
    6. Hemşinlilerin semitik kesimi mevcut,neden mi! dedik ya muhtemelen Amatuni ailesinin sebebiyet verdiği bir şey gibi görünüyor. Amatuniler, Ermeni İmparatorluğu Kral Tigranes dönemi,vassal bir yönetim olan Yahudiliğe bulaşmış bir İrani aile olan Adiabene Krallığının soy evi ile ilişkilidir. kusura bakmayın da Hemşinliler de R1b oranı Lazlar dan daha yüksek, Valla benim gördüğüm bölgeye adil ten ve kızıl sarışınlığı Hemşinliler getirmiş gibidir. Anadolu Türkleri kim? bunu düşünmek gerek,Evet batı Karadenizde R1b çok yüksek ve bu İnsanlar eski Hint-Avrupalılar olan Pala (Anatolia)
      Palaik milletlerinden geliyorlar, evet günümüz yapay millet nüfuslarına oranla Ermeniler daha fazla Hint-Avrupa soylu buna Hemşinliler de dahil.Lazların beyaz görünümün de olanları muhtemel R1b soyundan gelen kadın mtDNA dan kaynaklı kısaca yabancı gelinler, Birde Rizeyi gezin derim!

      Sil
    7. Absürtlüğün zirvesine vurmuş yorumlar bunlar, Allah acil şifalar versin.

      Sil
  22. Gerçekten güzel bir yazı, onun için teşekkürler. Fakat bir şeyi merak ettim. Demişsiniz ki: "İbn Wahşiyya’nın “kadim Kürt alfabesine” dair aktardıklarını fantezi olarak görmek daha doğru olur."
    Bu cümleyi daha detaylandırsanız olur mu? Ben islam öncesi Kürt tarihi hakkında doğru dürüst bilgi veren bir İbn Wehşiyye'yi biliyordum. Siz ne dersiniz?

    YanıtlaSil
  23. Hocam kürtlerle ilgili kaynak önerebilir misiniz ? Malesef internette araştırınca hepsi küçük düşürücü ifadeler kullanıyor.

    YanıtlaSil